Stappenplan Selectiebesluit 2027, plus een bijlage voor bestuurders en een voor de lijn

Beste collega's,

De consultatie op het ontwerp Selectiebesluit 2027 sluit op 5 oktober, de machtiging moet voor 1 november retour en op 1 januari 2027 gaat het werken. Ik merk in gesprekken met veel van jullie dat het niet de inhoud is waar we op vastlopen. Het is de aanpak.

Het beeld is landelijk opvallend hetzelfde. Bij veel organisaties is er één collega die ruim tweehonderd wijzigingen moet vertalen naar het zaaksysteem en de vakapplicaties, naast het gewone werk. Anderen kunnen het geheel simpelweg niet overzien. Niet uit onwil, maar omdat de wijzigingen breed zijn en de bezetting smal. En bijna iedereen loopt tegen dezelfde muur aan: hoe krijg ik dit op de agenda bij de mensen die er wel over gaan?

Dat is geen persoonlijk probleem. Dat is een structureel probleem in ons vak, en we hoeven het niet allemaal apart op te lossen. Daarom heb ik gemaakt wat ik zelf nodig had en deel ik het hier.

Analyse en stappenplan, 19 pagina's. Vier fasen en vijftien stappen, met per stap wat essentieel is en wat je extra kunt doen om deze periode te benutten. Op drie niveaus: strategisch, tactisch en operationeel, en bekeken langs drie lijnen: wet, systeem en mens. Met een expliciet onderscheid tussen wat de wet voorschrijft, wat daaruit volgt en wat mijn eigen advies is, zodat je precies weet wat je kunt overnemen en wat je zelf moet wegen.

Bijlage voor bestuurders, 6 pagina's. Waarom nu, drie bestuurlijke risico's, de vijf besluiten die het college moet nemen, drie deadlines en wat er gebeurt als de organisatie niets doet. Bedoeld om aan te reiken, niet om zelf voor te lezen.

Bijlage voor de lijnorganisatie, 6 pagina's. Per team wat er verandert en wat je van dat team vraagt, met een inschatting van wat het kost. Voor het sociaal domein, burgerzaken, VTH, HR, BI en data, functioneel beheer, informatiebeheer en inkoop. Teamleiders en proceseigenaren maken of breken dit, en zij worden meestal als laatste gebeld.

Twee dingen wil ik vast met jullie delen, ook als je de stukken niet opvraagt.

Het ingangsmoment van de bewaartermijn verschuift in het sociaal domein van na afhandeling naar na einde ondersteuning of na de laatste wijziging in het dossier. Dat leest als een tekstuele wijziging, maar dat is het niet. Je systeem rekent nu vanaf een datum die het kent en straks vanaf een datum die het waarschijnlijk niet registreert. Dat is je informatiemodel, niet je configuratie. En daaronder ligt een tweede vraag: wat doe je met bestaande dossiers waarin dat kenmerk ontbreekt?

Artikel 3.4 van de Archiefwet 2026 kent geen ondergrens voor samenwerkingsverbanden. Elk duurzaam verband waarin onder verantwoordelijkheid van meerdere organen documenten ontstaan, vraagt een regeling. Artikel 12.1 geeft daar twee jaar voor. De meeste organisaties hebben er tientallen en niemand heeft de lijst. Ik zie dit in bijna geen enkel implementatieplan terug.

De stukken zijn bruikbaar voor gemeenten, veiligheidsregio's, omgevingsdiensten, gemeenschappelijke regelingen en aanverwante instanties. Ik heb ze ook geschreven met toezichthouders en archivarissen in gedachten, als instrument om het goede gesprek te voeren over passende maatregelen. Dat gesprek gaat namelijk zelden over termijnen en bijna altijd over eigenaarschap, capaciteit en aantoonbaarheid.

Wil je ze hebben? Laat hieronder een bericht achter of stuur me via KIA-chat een privébericht, dan stuur ik ze toe. Gebruik ze zoals je wilt, pas ze aan je eigen organisatie aan en plak er je eigen logo op. Ik hoor liever dat ze ergens dienstdoen dan dat ze netjes blijven liggen.

Twee dingen vraag ik terug.

Loop je ergens tegenaan of vind je dat bepaalde zaken echt anders moeten? Laat dan vooral hieronder een bericht achter. Ik heb dit vanuit één perspectief geschreven en jullie zien dingen die ik mis. Aanvullingen verwerk ik graag en deel ik vervolgens weer terug in de community. Zo leren we van elkaar. Heb je tips? Deel ze hier vooral ook.

En stel deze vraag eens in je eigen organisatie: wie is bij ons eigenaar van data die buiten een proces ontstaat?

Op die vraag valt vrijwel overal een stilte. En die stilte is precies de leemte die het nieuwe datagerichte deel van het besluit blootlegt.

Ik ben benieuwd of iemand hier het antwoord wél heeft.