Nieuwe Archiefwet aangenomen: dit betekent het voor jou als professional

De Eerste Kamer heeft op 12 mei ingestemd met de Archiefwet 2026. Daarmee zet de overheid een belangrijke stap richting beter beheer van digitale overheidsinformatie. De wet treedt op 1 januari 2027 in werking.

De kern van de nieuwe Archiefwet is helder: informatie wordt vanaf het moment van ontstaan goed beheerd en duurzaam toegankelijk gehouden (archivering by design). Dat is nodig, want overheidsinformatie ontstaat steeds vaker digitaal, verspreid over systemen en in grote hoeveelheden. Achteraf ordenen is niet langer voldoende.

De wet brengt een aantal belangrijke veranderingen met zich mee:

• Overbrenging naar een archiefdienst gebeurt na 10 jaar (in plaats van 20 jaar).
• Meer duidelijkheid over verantwoordelijkheden binnen organisaties.
• Versterkt toezicht, met onder andere een meldplicht en mogelijke sancties.
• Extra aandacht voor professionalisering van het vakgebied, zoals de gemoderniseerde diploma-eis voor archivarissen.

Meerjarige ondersteuning

De implementatie van de wet is een gezamenlijke opgave voor de hele overheid: het Rijk, gemeenten, gemeenschappelijke regelingen, provincies en waterschappen. Voor de implementatie van de wet wordt jouw rol als informatieprofessional, archivaris of adviseur komende periode nog belangrijker. Jij helpt om de vertaalslag te maken naar de praktijk: van wetgeving naar werkbare processen, systemen en keuzes in het dagelijks werk. Je wordt komende jaren (2026-2031) ondersteund via een meerjarig implementatieprogramma met kennis, tools en handreikingen en opleidingen.

Vragen & contact

Momenteel wordt een digitale kennisbank ingericht bij het Nationaal Archief en een opleidingenpagina via het Leerhuis Informatiehuishouding. Je kunt nu vast voor support en onderlinge kennisuitwisseling terecht op de landingspagina Nieuwe Archiefwet binnen de Kenniscommunity Informatie & Archief (KIA). Daar vind je de Startnota Programma Implementatie Archiefwet, veelgestelde vragen en terugkijklinks van enkele kennissessies over de Archiefwet. Gerichte vragen kun je stellen via de centrale postbus archiefwet@minocw.nl.

Samen werken we aan een overheid waarin informatie vindbaar, betrouwbaar en toegankelijk blijft. Nu en in de toekomst.